Kinderarbeid raakt tere snaar in de samenleving

Geplaatst op: 15-06-2010 | Categorie: Samenleving

De campagne om jongeren in Afrika te waarschuwen voor de gevaren van het WK Voetbal werpt vruchten af. In Zambia en Malawi zijn tienduizenden jongeren bewust geworden van de risico’s en hebben ze besloten thuis te blijven en geen ongewis en gevaarlijk avontuur in Zuid-Afrika tegemoet te gaan.

Kinderarbeid raakt tere snaar in de samenleving

Dat zegt Hélène van der Roest, die in Afrika werkt voor de christelijke ontwikkelingsorganisatie Red een Kind. Zij heeft de afgelopen dagen de projecten bezocht.

© tekst en foto: Red Een Kind

Tijdens het WK in juni en juli worden in Zuid-Afrika honderdduizenden supporters verwacht. Op dit moment vertrekken tienduizenden jongeren uit de wijde omgeving naar Zuid-Afrika, in de hoop mee te profiteren van het geld dat de toeristen gaan uitgeven. Soms vrijwillig, in veel gevallen worden de jongeren geronseld. De politie in Zuid-Afrika en mensenrechtenorganisaties waarschuwen dat veel jongeren terecht zullen komen in de kinderarbeid en kinderprostitutie.

Hélène van der Roest was de afgelopen dagen in Malawi en Zambia en heeft de voorlichtingscampagnes bezocht. ‘In Malawi worden veel jongeren maar ook vrouwen geronseld om aan het werk te gaan in Zuid-Afrika’, vertelt zij. ‘Malawi is een land met zeer open grenzen. Er is nauwelijks controle aan de grens. Een paspoort heb je niet nodig. Het is daarom makkelijk om vanuit Malawi door Mozambique of Zimbabwe naar Zuid-Afrika te reizen. Niemand houdt je tegen.’
Partnerorganisatie FISD heeft in de afgelopen maanden veel werk verricht om jongeren, vrouwen en de overheid bewust te maken van het gevaar van kinderuitbuiting. ‘Zij hebben bijvoorbeeld de politie getraind om alert te zijn op ronselaars. Ik heb zelf gehoord dat daardoor een busje met daarin 25 vrouwen uit Malawi bij de grens is aangehouden. Dat is een geweldig succes. Wie weet waartoe deze vrouwen gedwongen zouden worden in Zuid-Afrika?’

Aandacht
Ook zijn onder meer op scholen grootschalige voorlichtingscampagnes gehouden. Er is veel aandacht voor het thema op de radio en de televisie. Bekende lokale presentatoren hebben zich voor dit doel ingezet. ‘Er wordt op dit moment uitvoering gediscussieerd over de onderwerpen kinderarbeid en kinderprostitutie’, vertelt Van der Roest. ‘Ik merk dat zelf ook in gesprekken met jongeren. Ook binnen Malawi is sprake van kinderarbeid, met name in de tabaksindustrie. Daar wordt nu uitvoerig over gediscussieerd. Dat is goed om te zien.’
In Malawi wordt gewerkt aan een wet om kinderarbeid harder aan te pakken. ‘Die wet ligt al geruime tijd te wachten op ratificering. Er zijn geluiden dat hier nu meer vaart in komt. Dat zou een goed instrument zijn voor justitie in Malawi om het probleem kinderarbeid harder aan te pakken.’

Alinafe
Volgens Moses Chirambo, werkzaam bij partnerorganisatie FISD in Malawi, worden er steeds meer gevallen van kinderprostitutie binnen Malawi zelf bij hen gemeld. ‘In de afgelopen weken zijn we bijvoorbeeld geconfronteerd met Alinafe, een 15-jarige meisje uit het dorpje Chipoka. Ze was te werk gesteld in de hoofdstad Lilongwe. Haar was beloofd dat ze huishoudelijk werk ging doen. Ze kwam te werken bij een prostituee, en werd gedwongen om met mannen naar bed te gaan. Dit deed ze met grote tegenzin. Toen ze na drie maanden nog steeds geen geld had ontvangen, kreeg ze ruzie met haar baas. Deze mishandelde haar, waarna het meisje is gevlucht. Ze werd door de politie bij ons op kantoor gebracht, omdat ze van ons gehoord hadden dankzij onze WK-actie. Samen met de politie hebben we haar baas opgepakt. Zij is nu veroordeeld. Op deze manier hebben we heel gericht iets kunnen betekenen voor dit meisje. Ze is nu terug bij haar ouders.’

Zambia
In Zambia heeft de partnerorganisatie van Red een Kind, RCZ, ervoor gekozen om met name in dorpsgemeenschappen te waarschuwen voor het gevaar van kinderarbeid en kinderprostitutie. ‘Zij hebben een aanpak waarbij ze met zoveel mogelijk jongeren in contact willen komen’, vertelt Van der Roest. ,,Dat doen ze onder meer door voetbaltoernooien te organiseren. Bijna ieder dorp heeft een eigen voetbalteam. Door deze mensen tegen elkaar te laten spelen trekt RCZ veel publiek, en ontstaan er veel mogelijkheden om met jongeren in contact te treden.’
RCZ maakt daarnaast ook gebruik van radio en televisie als middelen om het onderwerp bespreekbaar te maken. ‘Veel radio- en televisiestations bieden gratis aan om publiciteit te verzorgen rondom deze thema’s’, aldus Van der Roest. ‘Het is een onderwerp dat een tere snaar in de samenleving heeft geraakt.’